Hai discapacidades que non son visibles e que poden complicar a situación das persoas que as padecen. É o caso de Héctor Cabrera, un atleta paralímpico que sofre a síndrome de Stargardt que lle fai ver a vida ?a través dunha botella de Coca-Cola?.

Precisamente para tratar de facer máis visible a súa discapacidade, Héctor decidiu servirse da tecnoloxía para mover a través de redes sociais un vídeo no que trata de mostrar como ve el o mundo debido á súa discapacidade, unha enfermidade dexenerativa que lle levou a ter só un 5% de visión.

Para iso creou unha canle de YouTube no que está dispoñible o vídeo que mostra como é un día habitual na vida deste lanzador de xavelina, que foi diploma en Río 2016 e medallista europeo e mundial.

No vídeo, Héctor mostra como se levanta e prepárase para ir á universidade, cos obstáculos que ten que superar para, por exemplo, coller un autobús. Tras a universidade, chegan as horas de adestramento e a volta a casa, todo visto, como di el mesmo, ?a través dunha botella de Coca-Cola?.

En moitas ocasións a tecnoloxía ofrece posibilidades para mellorar a calidade de vida de persoas con discapacidade, noutras, con todo, permite cousas tan básicas e importantes como aumenta a visibilidade dunha enfermidade.

• Son moitos os sistemas deseñados para guiar a persoas cegas polos interiores dos edificios ou na rúa, como dispositivos con sónar ou a través de conexións wifi ou bluetooth.
• Con todo, unha das máis efectivas que probamos é a desenvolvida por Navilens que utiliza a cámara do teléfono e un sistema de etiquetas de códigos BIDI.

Navilens funciona dunha forma sinxela para o usuario, xa que a través da cámara detecta con impresionante facilidade os códigos BIDI situados en lugar relevantes e guía ao seu usuario ata alí.

A clave da aplicación está precisamente na facilidade coa que detecta estas etiquetas aínda que estean a moita distancia. Cun varrido da cámara, o usuario recibirá unha lista das distintas opcións e o sistema guiarao ata o punto ao que queira ir.

Para o guiado, Navilens utiliza comandos sinxelos para facilitar a orientación dos usuarios con discapacidade visual, aínda que hai que ter coidado con obstáculos que aparezan no camiño para non chocar con eles.

O sistema funciona de forma moi fluída e sinxela, e só fai falta esperar a que cada vez estea dispoñible en máis lugares relevantes, aínda que aos poucos vanse sumando máis entidades que incorporan as etiquetas nas súas instalacións para guiar aos usuarios, como a rede de Transporte Metropolitano de Barcelona (TMB).

• Realizada para sensibilizar sobre as barreiras diarias ás que se enfrontan as persoas con discapacidade, a serie recibiu o premio CERMI.es

• Nos últimos dous congresos de Microsoft, puidemos ser testemuñas do compromiso de Microsoft coa mellora da accesibilidade para os discapacitados utilizando a intelixencia artificial.

Hai dous anos, un empregado invidente de Microsoft  deseñou un sistema que lle describía a contorna no que se atopaba, e o ano pasado presentaron un dispositivo experimental para deter os espasmos dunha enferma de Parkinson, Emma, por medio dunha pulseira que os anticipaba e detíñaos mediante vibracións.

Como comentaba Satya Nadella un dos focos este ano de Microsoft  é prover de tecnoloxía accesible ás persoas que sofren discapacidades mediante IA, dándolles así, a posibilidade de integrarse máis na sociedade.

Jenny Lay-Flurrie é a responsable de accesibilidade de Microsoft, a encargada de levar a cabo o programa de subvencións de 25 millóns de dólares destinado a proxectos que melloren a vida de persoas con discapacidade a través da tecnoloxía.

O programa terá unha duración de cinco anos e subvencionará proxectos que ataquen o máximo espectro de discapacidade, e que teñan un efecto Global.

Temos exemplos como Power Point, a función de deseño das presentacións automatizado, ideouse para dar unha maior accesibilidade ás persoas con discapacidades. Agora todos os usuarios da aplicación vense beneficiados por esa funcionalidade.

Ligazón á noticia na web: abcblogs.abc.es.

• A nova versión incorpora melloras, como a capacidade de recoñecer cores, billetes, rostros ou nomes das rúas

Este mes, Rotem Geslevich, responsable de OrCam para España, presenta en Madrid OrCam MyEye 2.0, unha versión actualizada que incorpora melloras importantes. 

Trátase, segundo Essilor, do dispositivo de visión artificial máis avanzado do mercado. En concreto, ofrece unha axuda electrónica intelixente que permite que as persoas con baixa visión lean textos (o nome dunha rúa, un menú, un xornal, un libro, etcétera), distingan billetes de curso legal, identifiquen e nomeen ás persoas cuxos rostros ten almacenados, e recoñezan produtos previamente seleccionados. 

Como explica a compañía OrCam Technologies, o que o dispositivo le ou identifica transmítello ao usuario mediante unha mensaxe de voz que recibe a través dun auricular situado na varilla dereita. Non necesita ningunha conexión a Internet e pode adaptarse a case calquera montura exceptuando aquelas cuxas varillas son demasiado finas.

A baixa visión é frecuente entre persoas maiores de 60 anos, causada por patoloxías oculares comúns como a dexeneración macular asociada á idade, o glaucoma e a retinopatía diabética.

Características

• Posúe unha velocidade de lectura configurable de entre 100 e 240 palabras por minuto. 
• A capacidade de memoria interna é de 100 caras e 150 produtos. 
• Posúe unha autonomía dun día. O tempo de carga é de catro horas. 
• É lixeiro, o peso da cámara é de 31 gramos; mentres que a batería mide 130 x 53 x 22 milímetros e pesa 163 gramos.

MyEye é un dispositivo médico de clase 1 aprobado pola CE, fabricado por OrCam Technologies. Pódese adquirir por Internet e en tendas de Essilor. 

• A interface de usuario de Pinterest foi adaptada a persoas con distintos graos de cegueira e outras discapacidades visuais.

A rede social asociouse con Lighthouse for the Blind and Visually Impaired para tratar as formas nas que se podería incluír na plataforma as persoas con diferentes problemas de visión.

"Pinterest engadiu melloras para que os usuarios con distintos graos de problemas visuais poidan navegar máis comodamente".

A primeira das melloras engadidas trátase dunha calibración do contraste de cores.

O obxectivo é que a paleta de cores sexa máis fácil de ler e máis amena visualmente.

A idea tras esta mellora é que as persoas con baixo nivel de visión e con sensibilidade ás cores brillantes poidan navegar máis facilmente por Pinterest. Outro dos cambios son os chamados indicadores de enfoque.

Estes indicadores contribúen a que as persoas con discapacidades motrices ou visuais utilicen un teclado ou outro dispositivo para poder ver que parte do sitio está enfocado. Desde Pinterest tamén informan que se mellorou o soporte para a lectura en pantalla. Desta maneira resáltanse cadros de texto para que sexa máis fácil iniciar sesión e navegar pola web. Por outra banda, tamén elaboraron unha guía con distintas prácticas para que enxeñeiros e deseñadores poidan crear contornas máis accesibles, complementada cunha biblioteca de compoñentes para a creación de interfaces de usuarios.

Desde Pinterest tamén queren potenciar outro tipo de accesibilidade mediante, por exemplo, a identificación de todos os elementos. Para iso, tratan de facer que cada función conte con iconas que permitan diferenciala con claridade.

Os cambios foron aplicados na aplicación de iOS e na plataforma web, e a súa chegada a Android ocorrerá proximamente. Con estas medias, Pinterest convértese nunha plataforma máis accesible para todos.

Ligazón á noticia na web: www.trecebits.com.

A tecnoloxía é un aliado fundamental para a gran maioría das persoas con discapacidade e para as persoas maiores que viron minguadas algunhas das súas capacidades, e así o recoñece un verdadeiro experto neste ámbito, o director do Ceapat, Miguel Ángel Valero.

Nunha entrevista en Radio Roncalli, Valero afirmou que "a tecnoloxía ben utilizada é multiplicadora de capacidades", facendo fincapé en dous aspectos fundamentais: os beneficios que pode achegar a tecnoloxía e a importancia de que se utilice de forma correcta.

O responsable do Ceapat, que é o Centro Estatal de Autonomía Persoal e Axudas Técnicas, destaca como a tecnoloxía é un "apoio" á capacidade física, visual e intelectual, a condición de que estea "centrada nas persoas", é dicir, se é accesible.

Con todo, admitiu que aínda hai moitas barreiras ás que se enfrontan as persoas con discapacidade, e non só as arquitectónicas. Por exemplo, considera que tamén hai unha "barreira de concienciación moi grande" e outra tamén importante de "acción", é dicir, de levar a cabo os proxectos e as políticas necesarias para universalizar a accesibilidade.

Valero é un dos grandes expertos en España en materia de tecnoloxía, accesibilidade e discapacidade. E demóstrao con afirmacións como estas nas que subliña a importancia dun uso correcto da tecnoloxía e como pode ser fundamental para mellorar a vida das persoas con discapacidade e as persoas maiores.

Visualfy desenvolveu un sistema de axuda a persoas xordas no fogar do que xa vos falamos en ocasións anteriores. Agora, a compañía quere afondar na axuda aos mozos con esta discapacidade doando o 0,7% dos seus beneficios brutos a formalos en novas tecnoloxías.

Para iso, asinou un convenio de colaboración coa Fundación CNSE para doar esa parte dos beneficios á realización de cursos de formación totalmente accesibles para mozos xordos co obxectivo de mellorar a súa empregabilidade e axudarlos na súa inserción no mercado laboral.

Estes cursos desenvolveranse con interpretación en lingua de signos para favorecer a súa capacitación e a súa inserción laboral a través das novas tecnoloxías.

Ademais, Visualfy tamén asinou un acordo con Caixa Popular para financiar a compra de Visualfy-Home aos usuarios.

Este sistema está baseado en intelixencia artificial e detecta e identifica os sons do fogar, traducíndoos a alertas accesibles mediante luces e cores, ademais de enviar sinais aos teléfonos móbiles e outros dispositivos dos usuarios.

En España hai 450.000 persoas con Trastornos do Espectro Autista (TEA). David Mínguez é un deles. Diagnosticáronlle síndrome de Asperger cando tiña 12 anos. A partir dese momento empezou a comprender, el e a súa contorna, por que o seu interese por Exipto converteuse nunha paixón case obsesiva.

Agora, aínda que mantén a súa curiosidade polos faraóns, a súa fixación é outra: a informática. Un campo que demanda unhas habilidades e capacidades que as persoas con Asperger demostraron ter. A súa elevada concentración, capacidade de análise e perseveranza son calidades que os converten en aptos para formar parte do mercado de traballo.

Con todo, entre o 76% e o 90% das persoas con TEA en idade laboral están desempregadas, segundo datos de Autismo Europa. Do mesmo xeito que lle ocorre a David, a pesar de ser administrador de redes con certificado oficial de Cisco (CCNA) e consultor de probas de software  (Certificado de Primeiro nivel do Foundation Level do ISTQB).

Habilidades innatas para desenvolver código

Ter un traballo debería formar parte do seu desenvolvemento como persoas con plenos dereitos nunha sociedade da que xa non están excluídos, pero na que seguen sendo vulnerables. Para iso é necesario non só que eles coñezan os seus puntos fortes, senón que as empresas cambien a súa visión.

"A incorporación destas persoas aos seus cadros de persoal non debe verse como unha axuda, senón como unha forma de achegar talento á súa engrenaxe". Así o explicaba Carmen Montes, directora de Inserta Emprego, durante a presentación de TICTEA o pasado 10 de abril en Madrid. "Imos falar de talento e non de limitacións", precisaba.

Este programa está deseñado para facilitar a incorporación de persoas con Asperger a postos de alta cualificación técnica. Impulsado pola Fundación ONCE e Microsoft, a iniciativa parte do éxito obtido por esta compañía na súa sede de Estados Unidos.

Alí levan aplicando un proxecto similar desde fai tres anos. Neste tempo, máis de 50 persoas con TEA pasaron a formar parte do seu cadro de persoal. "Os candidatos e empregados con trastornos do espectro autista poderían desempeñar practicamente calquera posto na nosa compañía", afirma Carlos da Igrexa, director de Desenvolvemento Corporativo de Microsoft Ibérica, nunha conversación con nobbot . "Pero desde a posta en marcha do programa, a maior parte das incorporacións foron enxeñeiros informáticos, programadores, analistas de datos, científicos de datos ou probadores de código".

O éxito foi tal que agora van trasladar esta experiencia a Europa, con España como país piloto. "Os resultados do proxecto son moi positivos. O impulso dun persoal diverso a través dunha maior inclusión permítenos obter novos puntos de vista que resultan moi enriquecedores en todas as nosas actividades".

Sen mala intención

A síndrome de Asperger é un tipo leve dentro dos trastornos do espectro autista. "Precisan menos necesidades de apoio, manexan unha linguaxe máis consolidada e teñen un cociente intelectual (CI) medio. Lonxe do que se adoita crer, só o 10% ten altas capacidades", cóntanos José Antonio Peral, director técnico da Confederación Asperger España.

A estas habilidades, Peral engade a súa gran memoria, o seu procesamiento fino dos detalles e a súa rixidez na execución de ideas. Mínguez confírmao: "Non fago descansos cando estou a escribir código". E engade: "A nosa paixón querémola orientar ao noso traballo e aprender todo o posible sobre ela. Por iso temos un vocabulario tan amplo e adoitamos resultar pedantes"

As persoas con Asperger si comparten coas persoas con TEA as dificultades nas relacións persoais e en comprender as emocións. "Somos sinceros e non nos dedicamos ás conversacións banais. Cando falamos, sempre temos en mente un obxectivo", aclara David.

Convencións sociais, como saudar ao chegar a unha reunión antes de poñerse a traballar, non forman parte dos seus hábitos. "As persoas con Asperger adoitan pasar por maleducadas. Hai que entender a súa forma de comunicación para non atribuírlles unha intencionalidade negativa", apunta Xema Pallarés, responsable dos programas de emprego da Confederación Asperger España.

Pallarés cóntanos que ela mesma é testemuña a diario desa falta de empatía e exceso de sinceridade. Lembra que antes de acudir a unha entrevista de traballo, recomendou ao aspirante que dese unha boa imaxe. Ao chegar, o reclutador ía algo desaliñado. Así que o candidato non dubidou en preguntarlle por que a el lle dixeran que tiña que acudir ben vestido e el, con todo, non o facía. Por certo, o candidato conseguiu o posto.

Rompendo barreiras

O que parece unha situación cómica pode xerar situacións complicadas nos lugares de traballo. Por iso, as empresas han de superar o seu medo ao descoñecido e romper barreiras.

"Non só hai que ter boa intención, tamén hai que saber como facelo", apunta Montes. "Calquera oferta de emprego é susceptible de ser cuberta por unha persoa con discapacidade. Entre o 70% e o 80% non necesitan adaptacións especiais".

Pero si hai que saber detectalos e deseñar protocolos diferentes para facilitar a súa entrada no mercado laboral. Da Igrexa recoñece que é probable que haxa persoas con Asperger que optasen a un posto de traballo e non superasen a proba. "Só é necesario realizar uns pequenos cambios nos procesos de recrutamento". Algo que xa están a levar a cabo en Microsoft, a través do proxecto TICTEA, no que tamén están involucradas empresas colaboradoras agrupadas na International Association of Microsoft Channel Partners (IAMCP).

"Estes cambios vanse a introducir en tres aspectos. No momento do recrutamento, vanse a modificar os criterios de selección para incorporar ás persoas con TEA. Cando cheguen á empresa, imos establecer unha pautas para que a súa aterraxe sexa o máis leve posible. E vaise a impartir formación aos responsables de equipo", enumera o director de Desenvolvemento Corporativo de Microsoft Ibérica.

O obxectivo é normalizar unha situación que deixa fóra do mercado laboral a persoas aptas para formar parte el. E que o que agora parece estraño, dentro duns anos sexa algo habitual.

O 71% das persoas con discapacidade non utiliza Internet. Unha cifra desoladora e difícil de asimilar, pero que debe facer reaccionar a toda a sociedade. É necesario corrixir canto antes esta situación, para evitar que esta verdadeira fenda dixital acabe illando a millóns de persoas que xa afrontan cada día multitude de obstáculos.

No conxunto da poboación, segundo os últimos datos do Observatorio Nacional das Telecomunicacións e a Sociedade da Información, só o 18% das persoas non utiliza Internet, unha cifra que se multiplica por catro no caso das persoas con discapacidade.

A situación é similar entre os distintos tipos de discapacidade, situándose no 80,3% no caso da cognitiva, preto do 70% na física, no 67% na auditiva e no 61,3% na visual.

Si que hai diferenzas por idades, alcanzando o seu pico máis alto entre as persoas maiores, das que case o 90% non usa Internet, mentres que entre os mozos menores de 45 anos a porcentaxe é do 31,1%.

En canto ás razóns polas que non acceder á Rede, a maioría sinala que é algo moi avanzado e complexo, mentres que o 15% apunta a que non é accesible á súa discapacidade. Tamén hai unha cifra significativa, case o 10%, de persoas que non utiliza Internet por medo a que lle poidan enganar.

Pola súa banda, as cuestións relacionadas co prezo do acceso a Internet son minoritarias, representando o algo menos do 8%.

Respecto dos que si utilizan Internet, a maioría úsao para buscar información (92,5%), correo electrónico (case 85%), redes sociais (70,8%) e ler a prensa ou ver vídeos (70,4%).

Estes datos, que proceden do Informe Olivenza 2017 elaborado polo Observatorio Estatal da Discapacidade en colaboración coa Fundación Vodafone, mostran ademais que os que si utilizan Internet son conscientes dos beneficios que lles ofrece.

Case o 30% afirma que a Rede lle facilita o acceso a información e unha porcentaxe similar destaca que o mantén conectado ao mundo. Tamén son moitos os que subliñan que Internet lles facilita a comunicación e a integración social.

É dicir, que os que están conectados ven beneficios claros no seu uso. Por iso é polo que é fundamental empezar a reducir esa brecha que mantén ao 70% das persoas con discapacidade afastada de Internet.