Nuestra tierra puede presumir de contar con un auténtico batallón de voluntarios maker contra el COVID-19. Estamos hablando de los integrantes anónimos de Coronavirus Makers, un movimiento que a nivel estatal tiene ya más de 15.000 miembros y cuya vertiente gallega (Coronavirus Makers Galicia) aglutina ya a unas 1.800 personas. El nexo común: su espíritu solidario que los obliga a aplicar su importante conocimiento en impresión 3D o robótica al servicio de la fabricación de máscaras protectoras, respiradores y material variado (sanitario y preventivo) de primera necesidad.

El movimiento Coronovirus Makers Galicia es una iniciativa sin ánimo de lucro, que siguiendo la cultura maker del 'hazlo con tus manos' (y compártelo), busca darle 'un uso ético a la tecnología', al tiempo que se abre a diversas colaboraciones (que son la base de su ideario) de material, aunque no de dinero. El origen de la hermandad maker frente al COVID-19 está precisamente en el epicentro de la pandemia a nivel estatal: Madrid. A partir de la capital, se fue extendiendo la solidaridad de nuestros creativos tecnológicos a medida que se extendía también la pandemia. En estos momentos están echando mano de todo tipo de material, generalmente fácil por empresas y entidades, como por ejemplo gomas y láminas de acetato, para dar forma a máscaras protectoras, gafas y otros elementos de protección. Los integrantes gallegos del movimiento mantienen una colaboración constante con los centros sanitarios, a los que dotan de dicha equipación. Ayudando a que el flujo de material sea lo más eficaz posible se encuentran empresas como la cooperativa COFANO, que lo hace llegar directamente a los sanitarios y, también, a los cuerpos policiales y de Protección Civil de nuestros ayuntamientos. El material que diseñan y entregan recibió el visto bueno del Ministerio de Sanidad.

Incorporaciones recientes del Campus de Lugo

El movimiento Coronavirus Makers está recibiendo cada poco importantes incorporaciones. A La división gallega se adhirieron estos días dos estudiantes de primer curso del grado de Ingeniería Robótica en la EPS de Ingeniería del Campus de Lugo (USC), Yasmina Vázquez Penelo y Lucas Campillo de Andrés, además del grupo de divulgación XuvenCiencia de la USC. Contribuyen con la aportación del material necesario para la impresión en 3D de 250 viseras de protección, dispositivos que cuentan con validación para su uso por parte de personal sanitario.

A nosa terra pode presumir de contar cun auténtico batallón de voluntarios argalleiros contra o COVID-19. Estamos a falar dos integrantes anónimos de Coronavirus Makers, un movemento que a nivel estatal ten xa máis de 15.000 membros e cuxa vertente galega (Coronavirus Makers Galicia) aglutina xa unhas 1.800 persoas. O nexo común: o seu espírito solidario que os obriga a aplica o seu importante coñecemento en impresión 3D ou robótica ao servizo da fabricación de máscaras protectoras, respiradores e material variado (sanitario e preventivo) de primeira necesidade.

O movemento Coronovirus Makers Galicia é unha iniciativa sen ánimo de lucro, que seguindo a cultura argalleira do “faino coas túas mans” (e compárteo), busca darlle “un uso ético á tecnoloxía”, ao tempo se abre a diversas colaboracións (que son a base do seu ideario) de material, aínda que non de diñeiro. A orixe da irmandade argalleira fronte ao COVID-19 está precisamente no epicentro da pandemia a nivel estatal: Madrid. A partir da capital, foise estendendo a solidariedade dos nosos creativos tecnolóxicos a medida que se espallaba tamén o andazo. Nestes intres están a botar man de todo tipo de material, xeralmente doado por empresas e entidades, como por exemplo gomas e láminas de acetato, para dar forma a máscaras protectoras, lentes e outros elementos de protección. Os integrantes galegos do movemento manteñen unha colaboración constante cos centros sanitarios, aos que dotan do devandito equipamento. Axudando a que o fluxo de material sexa o máis eficaz posible atópanse empresas como a cooperativa COFANO, que o fai chegar directamente aos sanitarios e, tamén, aos corpos policiais e de Protección Civil dos nosos concellos. O material que deseñan e entregan recibiu o visto e prace do Ministerio de Sanidade.

Incorporacións recentes do Campus de Lugo

O movemento Coronavirus Makers está a recibir cada pouco importantes incorporacións. Á división galega adheríronse estes días dous estudantes de primeiro curso do grao de Enxeñaría Robótica na EPS de Enxeñaría do Campus de Lugo (USC), Yasmina Vázquez Penelo e Lucas Campillo de Andrés, amais do grupo de divulgación XuvenCiencia da USC. Contribúen coa achega do material necesario para a impresión en 3D de 250 viseiras de protección, dispositivos que contan con validación para o seu uso por parte de persoal sanitario.

O sábado 14 de outubro o programa de obradoiros Amigus Labs, o proxecto argalleiro e Maker da Asociación Informática Amigus, celebra unha xornada de traballo no Lar de Endesa das Pontes centrada na creación dunha das máquinas con que se dotará o Fab Lab da dita entidade, trátase do pantógrafo CNC. Así, no dito encontro trataranse temas coma a Industria 4.0, a democratización da fabricación, ou o movemento Maker, fronte ao modelo actual de modernización da industria (robotización e automatización cun maior produtividade pero un maior desemprego) e achegando unha alternativa (a alternativa Maker) que, segundo explican dende Amigus, favorece o autoemprego e a fabricación personalizada grazas ao coñecemento aberto e cooperativo en materia de enxeñería, electrónica, robótica, impresión 3D, ferramentas CNC, e actividades máis tradicionais, como a metalurxia ou a artesanía.

Neste contexto, durante o laboratorio Amigus Lab do 14 de outubro crearase a que sería a primeira máquina colaborativa da asociación, un Pantógrafo CNC cunha área de traballo de 1300 x 950 x 300 mm, que “permitirá comezar a producir pezas en madeira, contrachapados, MDF, plásticos, escumas, acetatos, PVC, policarbonato, poliestireno, poliuretano, fibra de vidro ou de carbono, entre outros materiais”, sinalan dende a asociación con sede de seu nas Pontes. De maneira paralela, activarase unha zona de impresión 3D, onde os usuarios poderán coñecer a fondo como construír a súa propia impresora, que materias se precisan, como funciona ou como preparar os modelos 3D para imprimir. Para esta tarefa contarase coa axuda de Álvaro Rey, de MakerGal. Amigus tamén lembra que haberá un espazo específico para as crianzas, cunha zona Amigus Labs Kids, onde os nenos poderán asistir a un curso de microsoldadura con estaño e crear por si mesmos coches autónomos. Tódalas actividades realizaranse de 10:00 a 20:00, facendo unha parada para comer de 14:00 a 16:00. A inscrición na actividade é de balde, e o prazo remata o 12 de outubro. Podemos apuntarnos enviando un correo electrónico a amigus@amiguslabs.org.

O espírito Maker colle altura na nosa terra. E vaina coller literalmente, entre outras cousas porque está previsto un gran evento sobre este movemento tecnolóxico e argalleiro (o movemento de “faino coas túas mans”) no monte Gaiás de Santiago, emprazamento da Cidade da Cultura de Galicia. Estamos a falar da terceira edición de Galicia Maker Faire, que foi presentada este 31 de maio no devandito complexo cultural e tecnolóxico compostelán e que, segundo se fixo saber, vaise celebrar acompañada dun especial esforzo para visualizala e por visualizar, tamén, as/os argalleiras/os que nela se citen. A cita será en novembro e, atención, xa podemos ir apuntándonos a través da web de seu, galicia.makerfaire.com.

A terceira edición Galicia Maker Faire veu acompañada dun convenio (asinado entre a Fundación Cidade da Cultura e a Concellaría de Desenvolvemento Económico de Santiago) que en boa medida renova a alianza Concello-Xunta para promover a Cidade da Cultura como “espazo de creación empresarial no ámbito das industrias creativas”.

Na formalización do acordo e na posterior rolda de prensa para presentar a Galicia Maker Faire participaron a concelleira de Igualdade, Desenvolvemento Económico e Turismo, Marta Lois; a directora-xerente da Fundación Cidade da Cultura, Ana Isabel Vázquez, e os organizadores do evento, Enrique Saavedra e Matilde Rodríguez.

Segundo fixeron saber, as Maker Faire son “as meirandes feiras de inventores do mundo, escaparates para a creatividade e o enxeño, pensados para tódolos públicos e disciplinas: gastronomía, robótica, mecánica, ciencia, arte urbana, música, electrónica, artesanía... un lugar, en definitiva, para compartir coñecemento, descubrir proxectos fascinantes e facer contactos profesionais”.

A edición galega do evento, a feira compostelá presentada este 31 de maio, é en palabras dos participantes na rolda de prensa “a máis importante da Península”. E é así “tanto por número de argalleiros participantes como de público”. O evento santiagués, engadiron, “está entre os cinco con máis visitantes de Europa, logo de grandes cidades como Roma ou París”.

Na presentación tamén se lembrou que durante as edicións de 2015 e 2016 acudiron máis de 24.000 asistentes e máis de 300 makers dando conta dos seus enxeños, converténdose “en punto de encontro dos mellores creadores da Comunidade e axudando a potenciar unha Galicia máis innovadora e colaborativa”, explicouse.

Nesta nova edición, ademais, puxéronse en xogo unha serie de novidades. Por exemplo o cambio de emprazamento, que pasa a ser a Cidade da Cultura, con todo o que de visibilidade e amplitude implica o troco de localización. Ademais, a feira terá un día máis de actividade, o venres 24 de novembro, que se reservará para o sector profesional, “favorecendo que os expositores poidan dirixir dun xeito máis óptimo a súa oferta de produtos e servizos, diversificándose en función do diferente público obxectivo”. A fin de semana do 25 e 26 manterase para o público xeral.

A cousa Maker
O movemento Maker é a cultura de “fágao vostede mesmo”, “Do it Yourself” en inglés. O termo Makeré unha palabra acuñada por Dale Dougherty, fundador en 2005 da revista Make, que lle dá nome ó que se levaba facendo dende anos antes nos hackerspaces e fablabs: milleiros de artistas, enxeñeiros, programadores, autodidactas e seareiros do open source de todo o mundo compartindo ideas, experiencias e proxectos, creando unha nova cultura baseada na colaboración e libre acceso á tecnoloxía.

Para quen quedase con fame de robótica e tecnoloxía libre e creativa logo do Arduino Day 2017 celebrado en Lugo, da man de MakersLugo, esta asociación vén de anunciarlles que xa ten entre mans unha nova actividadeargalleira e colaborativa. Trátase dun obradoiro de iniciación de Arduino, unha actividade especialmente deseñada para as persoas que acudiron á cita do 1 de abril que se “interesaron polo mundo Maker” e fixeron pescudas sobre onde introducírense neste eido e sobre a liña de actividade de MakersLugo alén do Arduino Day. Co obxectivo de axudar a estes vindeiros makers a convertérense en tales celébrase precisamente este obradoiro de iniciación. A cita será o sábado 6 de maio pola mañá (de 10.30 a 13.30).

“A nosa idea”, sinala a asociación, “é que se trate dunha primeira toma de contacto ou bautismo, para quen non se atreve a empezar, e lanzalo a imaxinar os seus propios primeiros proxectos”. E engaden: “Será unha sesión sobre todo práctica, para aprender a posta a punto do entorno de desenvolvemento de Arduino, o asunto das entradas e saídas, con premedores e LEDs”. Ou sexa, conceptos e compoñentes básicos de electrónica mínima. Ademais, os organizadores do evento engaden que se a marxe de tempo resulta ampla de abondo, tamén se introducirá aos participantes na cuestión do audio.

O taller será no local D10 do CEI-Nodus. Respecto das idades, consideráronse os 12 anos como “unha idade mínima orientativa”. A actividade é de balde, previa inscrición no formulario que habilita MakersLugo.
 

Sobre Arduino
A tecnoloxía Arduino, segundo lembran os responsables de Makers Lugo, é unha plataforma de hardware libre deseñada para facilitar a creación de proxectos interactivos que integren elementos electrónicos. A tecnoloxía foi creada hai máis dunha década no Instituto de Deseño Interactivo da cidade italiana de Ivrea. Buscábase unha ferramenta para que os estudantes puidesen ter acceso a plataformas de creación interactivas de baixo custo. Nos últimos anos, Arduino estendeu o seu obxectivo orixinal converténdose nun dinamizador da industria global de electrónica e do movemento Maker.

Este sábado 1 de abril, o edificio CEI-Nodus de Lugo acolleu finalmente a cuarta edición do evento Arduino Day, organizado por Makers Lugo e coa colaboración do CEI-Nodus e máis do Concello. Foi como era de agardar, unha xuntanza moi concorrida e moi interxeracional (houbo xente de todas as idades, dende argalleiros veteranos a desenvolvedores de cursos de infantil e primaria) directamente encamiñada a “facer” tecnoloxías. E todo botando man de recursos libres e cen por cen dispoñibles para calquera argalleira/o en potencia e demostrando, unha vez máis, que todas e todos levamos un creador tecnolóxico dentro tentando abrollar á mínima oportunidade.

Este alicerce democrático e integrador foi a lema da xuntanza, un auténtico referente galego e estatal do movemento Maker (o movemento do “faino ti mesmo”, un chamamento integral a prol de tirar abaixo canto atranco poida haber entre as persoas e a súas propias capacidades de crear, inventar e desenvolver tecnoloxía) e da divulgación arredor de Arduino, a plataforma de prototipos de electrónica open source. A cita desenvolveuse no segundo andar do CEI-Nodus e contou coa presenza activa de makers de todos os recantos da nosa terra (aínda que principalmente de Lugo, Santiago, A Coruña e Ourense). Por exemplo os membros de BricoLabs, Recuncho Maker ou Pontemaker.

A cuestión Arduino
O Arduino Day, como o seu propio nome indica, serviu tamén para conmemorar dende a nosa terra o Día Internacional de Arduino 2017 (xunto con preto de medio milleiro de eventos desenvolvidos de maneira paralela e complementaria a nivel mundial). Esta tecnoloxía, segundo lembraron dende o CEI-Nodus os responsables de Makers Lugo, é unha plataforma de hardware libre deseñada para facilitar a creación de proxectos interactivos que integren elementos electrónicos. A tecnoloxía foi creada hai máis dunha década no Instituto de Deseño Interactivo da cidade italiana de Ivrea. Buscábase unha ferramenta para que os estudantes puidesen ter acceso a plataformas de creación interactivas de baixo custo. Nos últimos anos, Arduino estendeu o seu obxectivo orixinal converténdose nun dinamizador da industria global de electrónica e do movemento Maker.
 

Makers Lugo
A asociación makers.lugo é unha entidade sen ánimo de lucro, creada en xaneiro de 2014, que forma parte do movemento Maker. Ten como obxectivo contribuír na construción dunha sociedade baseada nos principios do libre acceso á tecnoloxía, impulsando actividades relativas a hardware e software libre. Segundo explica a asociación, o movemento Maker é a cultura de fágao vostede mesmo, Do it Yourself en inglés. O termo Maker, engaden, é unha palabra acuñada por Dale Dougherty, fundador en 2005 da revista Make, que lle dá nome ó que se levaba facendo dende anos antes nos hackerspaces e fablabs: milleiros de artistas, enxeñeiros, programadores, autodidactas e seareiros do open source de todo o mundo compartindo ideas, experiencias e proxectos, creando unha nova cultura baseada na colaboración e libre acceso á tecnoloxía.